Jaką rolę zioła odgrywają w baśniach, legendach i opowieściach ludowych? Kim były wiedźmy, szeptuchy, czarownice i babajagi? I jak wygląda droga od pierwszego pomysłu do wydania własnej książki? Na te pytania odpowiedzą warsztaty przygotowywane przez Stowarzyszenie Edukacji Społecznej ELMAGO oraz wydawnictwo i księgarnię Bibliotekarium w ramach projektu „Światłoczuły Fordon”, realizowanego w programie Kooperacje FORDON 2026.
Zioła w literaturze, baśniach i ludowych opowieściach
Pierwszy z zaplanowanych warsztatów połączy świat roślin z literaturą, folklorem i dziecięcą wyobraźnią. Uczestnicy przyjrzą się ziołom obecnym w bajkach, baśniach, legendach i opowieściach ludowych. Poznają historie, w których rośliny stają się ważnymi elementami niezwykłych wydarzeń, a ich zbieraniem i wykorzystywaniem zajmują się tajemnicze postacie.
W centrum zainteresowania znajdą się wiedźmy, szeptuchy, czarownice i babajagi – bohaterki ludowych przekazów, baśniowych opowieści i literackich światów. Kim były? Jak przedstawiano ich wiedzę o przyrodzie? Dlaczego zioła tak często pojawiają się w opowieściach o magii, tajemniczych miksturach i niezwykłych przemianach?
Warsztaty będą okazją do odkrywania kulturowych znaczeń roślin, poznawania dawnych wyobrażeń oraz przyglądania się temu, jak tradycja ludowa przenika do literatury. To spotkanie z opowieściami, w których rzeczywistość miesza się z fantazją, a zwyczajna roślina może stać się początkiem niezwykłej historii.
Jak powstaje książka? Od pomysłu do publikacji
Drugi warsztat poświęcony będzie książce – nie tylko jako gotowemu przedmiotowi, który trafia na biblioteczną półkę, lecz także jako efektowi pracy wielu osób i kolejnych etapów twórczego procesu.
Uczestnicy poznają drogę, jaką przechodzi publikacja: od pomysłu i opracowania treści, przez projektowanie, przygotowanie ilustracji i układu stron, aż po wydanie gotowej książki. Dowiedzą się, jak współpracują autorzy, redaktorzy, ilustratorzy, graficy i wydawcy oraz jak wiele decyzji składa się na ostateczny kształt publikacji.
Najważniejsze będzie jednak działanie praktyczne. Młodzież wspólnie zaprojektuje własną książkę, uczestnicząc w podejmowaniu decyzji dotyczących jej zawartości i formy. Warsztaty staną się wstępem do wspólnej pracy nad publikacją, którą uczestnicy projektu przygotują i wydadzą razem z organizatorami.
To szansa, by przekonać się, że książka nie musi być wyłącznie dziełem profesjonalnych twórców. Może powstać również dzięki współpracy, wymianie pomysłów i zaangażowaniu młodych ludzi, którzy chcą opowiedzieć coś własnego.
Literatura, tradycja i twórcze działanie
Udział ELMAGO i Bibliotekarium w projekcie „Światłoczuły Fordon” łączy dwa obszary: odkrywanie kulturowego dziedzictwa zapisanego w opowieściach oraz praktyczne poznawanie procesu tworzenia książki. Pierwszy warsztat otworzy przed uczestnikami świat ziół, ludowych wierzeń i literackiej wyobraźni. Drugi pozwoli przejść od poznawania gotowych publikacji do współtworzenia własnej.
Wspólnym mianownikiem obu spotkań będzie aktywność uczestników, ich pomysłowość i możliwość rozwijania zainteresowań. Dzięki temu literatura stanie się nie tylko przedmiotem rozmowy, ale również inspiracją do poszukiwań, dyskusji i samodzielnej pracy twórczej.
„Światłoczuły Fordon” realizowany jest w ramach programu Kooperacje FORDON 2026. Stowarzyszenie Edukacji Społecznej ELMAGO oraz wydawnictwo i księgarnia Bibliotekarium będą odpowiadać za przygotowanie i przeprowadzenie dwóch warsztatów, a także wspólną z młodzieżą pracę nad książką, która stanie się materialnym efektem tego twórczego spotkania.
